Misafirlik Âdabı - Fatma Çetin KABADAYI

Misafirlik Âdabı

Yazar: Fatma Çetin KABADAYI |  Tarih: 30 / 07 / 2026 |  Yazı Okunma: 214

---

Öğüt verme için belli bir yaş şartı konulsaydı ben kesinlikle seçilirdim. 

Atalarımızdan öğrendiğimiz, yaşayarak tecrübe ettiğimiz birçok şey var. Bu kez sizlerle misafirlik Adapı hakkında sohbet etmek istedim. İslamiyet'in misafire önemi bilenlerdeniz elhamdülillah. Uzun süre misafir gelmese rahatsız oluyor. Misafir sevmeyen insanın dostu az evi tozlu olur, şuraya sıkıştırayım. Misafirin bereketiyle geldiğine süt hadisi şerifleri tekrarlamak fuzuli olacağı için yazmıyorum. Belki bildiklerinizin tekrarı, belki hiç düşünmezler belki ama yazmak benim görevim. 

“Şimdilerde misafirlik mi kaldı?” diye çalıştırıyorsunuz. Misafiriniz gelmese de sizin adınıza üzülürüm. Ancak bazı insanların misafirliği de düşmanın başına dedirten türden. Bunların da ikram ve sabırla bir erdem işi. Biz üzerimize düşeni zamanında ki o da gelene aynı şekilde davransın.

1. Öncelikle şunu unutma ki, sadece sevdiğin yer gider. Hangisini sevmediğiniz birinin evine gidip oturmak, yatılı kalmak ki? Misafirlik için ilk şartımız davet edilmiş olmaktır. Sizi davet etmediyse, kullandığınız kişiyi aramamalısınız. Arada samimiyet yoksa pat diye kapı çalınıp “ben geldim” denilmez. Çünkü sizin müsamahakar olmanız onun da anlamına gelmiyor. 
2. İlk kez gittiğinizde, küçük de olsa bir hediye götürmek adettendir. Hatta imkanınız varsa her fırsatta. Bunun büyük bir hediye olması gerekmiyor elbette. Ama elini kolunu sallayarak gelebilenlere hayret ediyorlar. Kimsenin sizin hediyenize ihtiyaçları yok elbette ama bu bir görgü kuralıdır. 

    3. Gittiğiniz yerde elinizi zorla öptürmek, tokalaşmaya çalışmak hoş değildir. Hele evin genç çocuklara “Gelin bakalım bir el öpün, bilmiyor musunuz yoksa?” gibi çocuğu ve aileyi küçük düşürücü davranışlardan ve sözlerden kaçınmanız gerekir. 

   4. Gittiğiniz evde gözünüzün açık, kulağınızın sağır olması evladır. Sürekli velfecri gözlerle açık arayan, onu bunu sorgulayan, her yerde kendini ilgilendirendirmeyen konuşmalarına kulak kabartan misafiri kimse sevmez. 

    5. Yatılı kalacak bir misafir ev sahibini zor durumda sokacak işlerden kaçınmamalıdır. Mümkün mertebe yük olmamaya çalışmalıdır. “Pijama getirmedim, siz de vardır, banyo işlemleri havluyla alabilir miyim? Ben bu yemeği sevmem acaba bunu pişirir mi?” gibi cümleleri mümkün olduğunda sarf etmek için işlemin gerçekleştirilmesi en güzelidir. Atalarımızdan bu hususta ağzı yanan olmuş ki birisi “misafir ummadığı yer değildi” gibi bir söz bırakmış. Var olsun. 

   6. Yatılı kalan bir misafir kullanıyorsanız temizliğinize dikkat edin. Yediğiniz elmanın sapını, çam fıstığı kabuklarınızı nasıl olsa temizleyen var diye saç kıllarını, kirli kulak çöplerini kullandığınız yerde bırakmamalısınız. Evinizdeki kalıcılığınızı başkalarının ilgisini çekmese de misafirken tutumunuz önemlidir. 

  7. “Ben de beklerim”in bir verisi olup, sürdürülen bir durumdur. Örneğin yolda karşılaştığınız bir dostunuz sohbet sonunda “Eve de bekliyorum”, demişse “Ne zaman geleyim?” diye sorup kendinizi küçük düşürmeyin. Zaten siz gerçekten mi yoksa nezaketin mi davet edildiğinizi gösteriyorsunuz, yanmıyorum değil mi?

  8. Bir gelirle herhangi bir dostunuza gitmeden önce ev sahibini haberdar edin, “biz karar verdik, oldu” durumu oluşturmayın. En sevme atasözü olan “Tilki inine sığmaz, bir de kuyruğunaçalı bağlarımış” deme. Sizin hoşlandığınız birinden herkesin hoşlanacağı yanılgısına kapılmayın. 

 9. Misafirlikte uzun uzun oturmayın. insanların da bir hayatı ve gelecekte yapabilecekleri işleri sürdürebilen. Esnemesini saklamaya çalışan ev sahibini hayal edebiliyor musun? Etmeyin. “Aaaa, oturuyoruz ne aceleniz var,” konusundaki ısrarlarında samimiyete bakın. Bu husus da şu şekilde bir söz vardır duymuşsunuzdur: “Misafirin en iyi gelir geçer kuş gibi, insanların kötü davranışları baykuş gibi.”

 10. Yeni evli olan çiftlerin, evde sık sık gidileceğini unutmayın. Birbirlerini tanımalarına fırsat vermelisiniz. Özellikle kayınvalide ve partiler tarafından "Bugün Şuayb amcanlara gideceğiz gelin, akşama hazır olun,oğlana da söyleyiver de gecikmeyelim, Şuayb amcan çok sevinir" gibi emrivakiler yapılmasın. Şuayb amcanın tesliminden de emin olun. 

 11. Boşaltılmış ve bir süre yalnız kalmaya devam eden dostlarınızı da izinsiz rahatsız etmeyin. “Aman canım artık eşi evde yok ya… Bir uğrayım,” gibi düşüncelerinizi kendinize ait. Arayın, izin verin, ısrar etmeyin. 

 12. Misafirin yanında derin işlere giriş yapmayın. Üç yıldır temizlemediğiniz kileri misafirin yanında boşaltmak, çok acil gibi cam kapıyı silmek hoş bir hatıra bırakmaz. Bunun yanı sıra basit işlerde misafirlerin de gönülden yardım tekliflerinin alınması inceliktir. Sürekli arıza çayını doldurmanızı bekleyen bir misafiri mi yoksa kalkmışken sizinkini de tazeleyeni mi tercih dayanıklı mı? Misafirin kendini rahat hissedecekse ona küçük kapasiteleri uygulanabilir. “Şekerliği alabilirsen çok sevinirim” gibi. 

 13. Misafirin yanında evde insanlardan biri bağırmaz, küçük düşürücü cümleler sarf edilmez, eski pişmanlıklar ortaya sürülmez. Evin en küçüğüne bile bağırılması misafire kalk git demek gibidir. Düşünsenize ev sahibi kadın eşine “Senin yengen de düğünümüz de pek bir şey takmamıştı,” diyen ortamda buz gibi et hoş olur mu?

 14. Ev sahibine, eşyalarına, çocuklarına, ikramlarına karşı kibirli davranmaz. “Ay bu mindere oturamam ben, acaba sandalyeniz yok mu?” tarz konuşmalar yapacaksanız gitmeyin. Kimse sizin nazınızla kaprinizle uğraşamaz. 

15. Kendinizin yemeyeceği hiçbir ikram misafire sunulmaz. “Bu da dünden kaldıydı yiyen olmuyor, “ gibi bir sunum düşünebiliyor musun? Eyvahlar olsun. 

 16. Misafirleri karşılarken de uğurlarken de aynı Güleryüz, aynı samimiyette olmalıdır. Kapıyı ekşi bir yüz ile dönüşümü “Aaa, siz nereden çıktınız?” diyerek mi karşılıyorsunuz yoksa “Aman efendim buyurun, hoş geldiniz” diyerek mi? Tercih boyutu. 

 17. Misafir eğer çok yakınınız yoksa maddi sıkıntılarınızdan bahsetmeyin. Önüne bir sofra kurup “Ama her şey de çok pahalı, yetiştiremiyoruz,” derseniz karşı taraf “Bir de sen çıktın!” olarak anlayabilir. 

18. Misafir geldiğinde ceketini mantosunu vs. almak ve asmak, giderken de giymesi için yardım etmek nezakettedir. “Çıkar da şuraya atıver, giderken alırsın” denilemez gibi “Nereye koymuştum ben onu, bekle de odalara bakayım,” demek de hoş değildir. Ceketinizi alan kişi de “Ceplerini karıştırıyor ama… Yine alırım bak…” gibi soğuk espriler yapmayın. 

 19. Misafirlerin saatlerinden dışarı çıkmadan ve kesinlikle görmeden -görürse bir önceki değişim anlamı taşır- uçuşlar dışarıya bakacak şekilde yerleştirilir. Bu onun rahat gidişi için olduğu gibi Türklerin düzenli ve kibarlığının da simgesiydi. Zaten kimsenin ayakkabısını buraya fırlatıp çıkarmaz. Rahat olun. Eldiveni kullanabilirsiniz. 

 20. Misafire en güzel yeriniz gösterilmelidir. Rahat bir koltuğa oturan misafirine de “Yere oturuver” diyen birini gördünüz mü? Ben toplantıdayım. 

 21.Misafir çocukları azarlanmaz. “Çocuklarınızı getirmeyin çevre dağıtırlar, koltuklara çikolata verirler” gibi nahoş önerilerde bulunulmaz. Yok mu böyleleri zannediyorsunuz? Var. Üzgünüm. Bunun yanı sıra devam ederken evde saldım çayıra Mevla'm kayıra hesabını bırakıp dedikoduya dalan sorumsuz annelere de buradan selamlar. Misafir çocuklara da yetişkin gibi saygı ve sevgi göstermek, ilgilerini çekecek ikramlarda bulunmak gerekir. 

 22.Misafiriniz muhtemelen hoş bir sohbete, güzel vakit geçirmeye gelmiştir. Sürekli olumsuzluklardan, ahlaki ayrıntılardan bahsettiğinizden pişman olur. "Doktor da öyle deyince yatırdık.Uykusuz, yorgun, perişan bir halde bekliyordu.Zaten Hastane tıklım tıklım, benim de dizim ağrımaya başlıyor mu?" gibi karşı genel olarak takdir ve teselli bekleyen cümlelerinizi az ve öz paylaşabilirsiniz. Uzunsa konunun geçiştirilmesini önerdi. 

22. Misafiri sevindik. Misafirin üç gün sonrasının sadaka olduğunu unutmayın. Adetlerimizi ihmal etmeyin. Misafire hizmet ve ikramdan gitmeyin. Siz yapın, çocuklarınızı da misafir sevmeyi öğrenin. İnsanların devamıdır. Atalarınıza söz söylemeyin. 

Sürç-i lisan yaptıkse affola…

21:46

Yazarın diğer yazıları
Aferin Hamza Misafirlik Âdabı Sahi sizin beklentiniz neydi? Son Beş Gün… Hacı Annemin Ardından... Dilin Dile Getirdiğİ Zikir Mucizesi Emekli Olunca Emekler Miyiz? Rotasyon gelsin, hoş gelsin! Kredi Kartının Sevmediği Meseleler Herkes Kendi Eriğini Yesin Çok da Şey Etmeyin Bence Sahi Sizin Beklentiniz Neydi? Güzeller diyarından merhaba İki Karınca ve Bir Ağustos Böceği Acı şeker Mutluluk Tozu Aile Neyse Çocuk Odur... Kırk Dokuzumdan Ellime Elli Nasihat Üniversitelime Öğütler Aman Deyim Maşallah Deyin Kısmet Mİ Gayret Mi? Sevdiğim Şifresiz Girilmez Iğdır'da Dilenci Kirliliği Dolmuş Değil Dolma Biber “Seviyorum ülen!” Müjdemi İsterim Hafta da İki mi?! Yok Daha Neler? Bahane En Fedakar Meslek: Öğretmenlik Artık Yok O Nefesler Okul Öncesinde Veli Ziyaretleri Zorunlu Mu? Temizlikçi İle Kavgam İzmir Kitap Günlerinin Ardından.. Canım Eldivenlerim

Henüz yorum bulunmamaktadır. İlk yorumu siz yapabilirsiniz.

Ad, Soyad	*
E-Mail	*
	Kalan karekter sayısı:
Yorum	*
	Güvenlik kodunu giriniz: *
	(* Doldurulması zorunlu alanlar)